Một trải nghiệm gây sốc với người mới sang: đi khám xong, tưởng đã trả tiền tại chỗ, rồi vài tuần sau nhận một hoá đơn qua thư với con số lớn hơn nhiều.
Đây là cách hệ thống vận hành, và có những việc bạn làm được.
Vì sao có nhiều hoá đơn cho một lần khám
Ở Mỹ, một lần khám có thể sinh ra nhiều hoá đơn từ các bên khác nhau:
- Cơ sở y tế, cho việc sử dụng phòng và thiết bị.
- Bác sĩ, tính riêng công khám.
- Phòng xét nghiệm, nếu có lấy mẫu.
- Bác sĩ chẩn đoán hình ảnh, nếu có chụp chiếu.
- Bác sĩ gây mê, nếu có thủ thuật.
Mỗi bên gửi hoá đơn riêng, vào các thời điểm khác nhau. Nhận ba bốn phong bì trong hai tháng cho một lần khám là chuyện bình thường.
Bản giải trình quyền lợi không phải hoá đơn
Sau khi bạn đi khám, công ty bảo hiểm gửi một tài liệu tóm tắt: chi phí gốc là bao nhiêu, bảo hiểm chi bao nhiêu, phần bạn phải trả là bao nhiêu.
Tài liệu này thường ghi rõ đây không phải hoá đơn. Đừng trả tiền theo nó. Chờ hoá đơn thật từ cơ sở y tế, rồi đối chiếu hai tài liệu với nhau.
Ba việc làm khi nhận hoá đơn
1. Đối chiếu. So hoá đơn với bản giải trình quyền lợi. Số tiền bạn phải trả trên hoá đơn phải khớp với phần ghi là trách nhiệm của bệnh nhân. Không khớp thì gọi hỏi.
2. Yêu cầu bản kê chi tiết. Hoá đơn ban đầu thường chỉ có một dòng tổng. Bạn có quyền yêu cầu bản kê từng hạng mục. Đây là bước quan trọng nhất, vì nó cho phép bạn thấy mình bị tính những gì.
3. Kiểm lỗi. Tỷ lệ hoá đơn y tế ở Mỹ có lỗi không nhỏ. Các lỗi thường gặp:
- Bị tính hai lần cho cùng một hạng mục.
- Bị tính dịch vụ không hề nhận.
- Sai mã dịch vụ, làm bảo hiểm từ chối chi.
- Sai thông tin bảo hiểm, nên hoá đơn gửi thẳng cho bạn với giá chưa qua bảo hiểm.
- Cơ sở trong mạng lưới nhưng bác sĩ ngoài mạng lưới, dẫn tới một khoản riêng.
Khi bảo hiểm từ chối chi
Bị từ chối không phải là kết luận cuối. Quy trình khiếu nại tồn tại và tỷ lệ thành công không thấp.
- Đọc lý do từ chối. Thường ghi trên bản giải trình quyền lợi. Nhiều trường hợp chỉ là lỗi mã dịch vụ hoặc thiếu giấy tờ.
- Gọi cho công ty bảo hiểm, hỏi rõ cần gì để xét lại. Ghi lại ngày giờ gọi và tên người nói chuyện.
- Nhờ phòng khám gửi lại với mã đúng nếu lỗi nằm ở đó. Phần lớn trường hợp được giải quyết ở bước này.
- Nộp khiếu nại chính thức nếu vẫn bị từ chối, kèm thư của bác sĩ giải thích vì sao dịch vụ đó cần thiết.
Thương lượng hoá đơn
Điều nhiều người không biết: hoá đơn y tế ở Mỹ thương lượng được, và các cơ sở làm việc này thường xuyên.
- Hỏi về giảm giá khi trả ngay bằng tiền mặt. Nhiều nơi giảm đáng kể.
- Xin kế hoạch trả góp không lãi. Gần như mọi bệnh viện đều có, và chia nhỏ ra nhiều tháng.
- Hỏi về chương trình hỗ trợ tài chính. Nhiều bệnh viện, nhất là bệnh viện phi lợi nhuận, có chương trình giảm hoặc xoá nợ cho người thu nhập thấp. Sinh viên thường đủ điều kiện, và rất ít người quốc tế biết để hỏi. Hỏi bộ phận tư vấn tài chính của bệnh viện.
- So với mức giá thị trường. Có các nguồn công khai về mức giá trung bình cho từng dịch vụ ở từng khu vực. Nếu hoá đơn cao bất thường, đây là cơ sở thương lượng.
Ba điều không nên làm
- Bỏ qua hoá đơn. Nợ không trả có thể bị chuyển sang công ty đòi nợ, ảnh hưởng tới hồ sơ tín dụng của bạn ở Mỹ.
- Trả ngay mà không kiểm. Đây là cách bỏ qua các lỗi có thể sửa được.
- Dùng thẻ tín dụng lãi cao để trả một khoản lớn. Kế hoạch trả góp không lãi của bệnh viện gần như luôn tốt hơn.
Cách phòng ngừa
- Luôn kiểm cơ sở và bác sĩ có trong mạng lưới không trước khi khám theo kế hoạch.
- Với thủ thuật đã lên lịch, hỏi bảo hiểm xem có cần chấp thuận trước không. Thiếu bước này là lý do từ chối phổ biến.
- Hỏi trước chi phí ước tính.
- Giữ mọi giấy tờ trong một thư mục: bản giải trình quyền lợi, hoá đơn, biên lai, ghi chú các cuộc gọi.
- Dùng phòng y tế của trường cho mọi việc không khẩn cấp. Đây là cách phòng ngừa hiệu quả nhất, vì nó tránh được cả hệ thống hoá đơn phức tạp.
Một lời trấn an
Nhận một hoá đơn y tế lớn ở Mỹ là chuyện gây lo lắng thật, nhất là khi bạn ở một mình và chưa quen hệ thống. Nhưng đây là tình huống có quy trình, có người giúp, và hầu như luôn có cách giảm bớt.
Bước đầu tiên: mang hoá đơn tới văn phòng sinh viên quốc tế hoặc phòng y tế của trường. Họ đã xử lý việc này nhiều lần và biết gọi cho ai.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao một lần khám sinh ra nhiều hoá đơn?
Vì cơ sở y tế, bác sĩ, phòng xét nghiệm, bác sĩ chẩn đoán hình ảnh và bác sĩ gây mê đều gửi hoá đơn riêng, vào các thời điểm khác nhau.
Bản giải trình quyền lợi có phải hoá đơn không?
Không. Đó là tài liệu tóm tắt do công ty bảo hiểm gửi, thường ghi rõ đây không phải hoá đơn. Nên chờ hoá đơn thật rồi đối chiếu hai tài liệu.
Hoá đơn y tế ở Mỹ có thương lượng được không?
Có. Bạn có thể hỏi giảm giá khi trả ngay, xin kế hoạch trả góp không lãi, và hỏi về chương trình hỗ trợ tài chính của bệnh viện mà sinh viên thường đủ điều kiện.
Bảo hiểm từ chối chi thì làm gì?
Đọc lý do trên bản giải trình quyền lợi, gọi hỏi công ty bảo hiểm, nhờ phòng khám gửi lại với mã đúng nếu lỗi ở đó, và nộp khiếu nại chính thức nếu vẫn bị từ chối.
Có được bỏ qua hoá đơn y tế không?
Không nên. Nợ không trả có thể bị chuyển sang công ty đòi nợ và ảnh hưởng tới hồ sơ tín dụng của bạn ở Mỹ.
