Nhiều du học sinh mua được một chiếc xe cũ giá vài nghìn đô la rồi ngã ngửa khi nhận báo giá bảo hiểm. Với người dưới hai mươi lăm tuổi, chưa có lịch sử lái ở Mỹ, phí bảo hiểm một năm có thể bằng một phần đáng kể giá chiếc xe.
Hiểu cách tính phí giúp giảm được khoản này một cách hợp lệ.
Các loại bảo hiểm
Bắt buộc ở gần như mọi bang:
- Bảo hiểm trách nhiệm dân sự. Trả cho thiệt hại về người và tài sản mà bạn gây ra cho người khác. Đây là phần luật bắt buộc, và mỗi bang quy định mức tối thiểu.
Tự chọn nhưng thường nên có:
- Bảo hiểm va chạm. Trả cho hư hỏng xe của chính bạn khi va chạm.
- Bảo hiểm toàn diện. Trả cho các trường hợp khác: trộm, cháy, cây đổ, mưa đá, phá hoại.
- Bảo hiểm cho trường hợp người gây tai nạn không có bảo hiểm. Đáng có, vì tỷ lệ người lái không bảo hiểm ở Mỹ không nhỏ.
- Bảo hiểm y tế cá nhân trong xe, tuỳ bang có bắt buộc hay không.
Lưu ý quan trọng: nếu bạn vay tiền mua xe thì bên cho vay bắt buộc bạn mua cả bảo hiểm va chạm và toàn diện. Mua xe cũ trả thẳng bằng tiền mặt thì bạn được chọn.
Vì sao phí cao với du học sinh
Công ty bảo hiểm tính phí dựa trên rủi ro thống kê, và hồ sơ của một du học sinh mới sang chạm vào nhiều yếu tố làm tăng phí cùng lúc:
- Tuổi trẻ. Nhóm dưới hai mươi lăm có tỷ lệ tai nạn cao nhất theo thống kê.
- Không có lịch sử lái ở Mỹ. Số năm lái an toàn ở Mỹ là yếu tố giảm phí lớn nhất, và bạn bắt đầu từ con số không. Lịch sử lái ở Việt Nam thường không được tính.
- Không có lịch sử tín dụng. Nhiều bang cho phép dùng điểm tín dụng làm một yếu tố tính phí.
- Bằng lái mới cấp.
- Khu vực sinh sống có tỷ lệ tai nạn hoặc trộm cắp cao.
Không yếu tố nào trong số này là do bạn lái kém. Đó là cách hệ thống định giá rủi ro, và nó sẽ tự cải thiện theo thời gian.
Bảy cách giảm phí hợp lệ
- So báo giá của ít nhất năm công ty. Chênh lệch giữa các công ty cho cùng một hồ sơ có thể rất lớn. Đây là việc hiệu quả nhất và chỉ tốn một buổi.
- Hỏi giảm giá cho sinh viên có điểm tốt. Nhiều công ty có mức giảm cho sinh viên đạt điểm trung bình từ một ngưỡng nhất định. Rất ít du học sinh biết và hỏi.
- Nâng mức tự chịu. Đây là số tiền bạn tự trả trước khi bảo hiểm chi. Nâng mức này lên giảm phí hằng tháng đáng kể, nhưng chỉ nên làm nếu bạn có đủ tiền dự phòng để trả khoản đó khi cần.
- Chọn xe phù hợp. Phí phụ thuộc vào đời xe: xe thể thao, xe sang, xe hay bị trộm đều đắt hơn. Một chiếc sedan phổ thông cũ là lựa chọn rẻ nhất về mọi mặt.
- Học một khoá lái xe an toàn. Nhiều công ty giảm phí cho người có chứng chỉ này, và nó cũng hữu ích thật.
- Gộp với bảo hiểm khác như bảo hiểm đồ đạc trong nhà thuê, nếu bạn có.
- Trả cả năm một lần thay vì trả hằng tháng. Nhiều nơi giảm vài phần trăm.
Ba lựa chọn đáng cân nhắc
- Chương trình theo dõi hành vi lái. Công ty gắn thiết bị hoặc dùng ứng dụng điện thoại để đo cách bạn lái: phanh gấp, tăng tốc đột ngột, giờ lái. Lái cẩn thận thì giảm phí đáng kể. Đánh đổi là quyền riêng tư, nên cân nhắc.
- Bảo hiểm theo số dặm thực đi. Hợp với sinh viên ít lái, chủ yếu đi chợ cuối tuần.
- Bỏ bảo hiểm va chạm với xe rất cũ. Nếu xe chỉ đáng vài nghìn, phí bảo hiểm va chạm hằng năm có thể không tương xứng với mức bồi thường tối đa. Nhưng vẫn phải giữ bảo hiểm trách nhiệm dân sự vì đó là bắt buộc.
Ba điều không nên làm
- Lái không bảo hiểm. Vi phạm pháp luật ở gần như mọi bang, bị phạt nặng, có thể bị tịch thu xe và treo bằng. Và nếu gây tai nạn thì bạn chịu toàn bộ chi phí, vốn có thể lên tới con số phá sản.
- Khai không đúng. Khai ít dặm đi hơn thực tế, khai địa chỉ ở nơi rẻ hơn, không khai người cùng lái. Khi có tai nạn, công ty bảo hiểm điều tra và có quyền từ chối bồi thường.
- Mua mức trách nhiệm tối thiểu cho xong. Mức tối thiểu của bang thường rất thấp so với chi phí y tế thực tế ở Mỹ. Nếu bạn gây tai nạn có người bị thương, phần vượt mức bảo hiểm là trách nhiệm cá nhân của bạn.
Khi có tai nạn
Ba việc theo thứ tự: bảo đảm an toàn và gọi cấp cứu nếu có người bị thương; gọi cảnh sát để có biên bản; trao đổi thông tin bảo hiểm và bằng lái với bên kia, chụp ảnh hiện trường và biển số.
Không nhận lỗi tại hiện trường, kể cả khi bạn nghĩ mình sai. Việc xác định lỗi là của cảnh sát và của công ty bảo hiểm, và một câu nói vội có thể ảnh hưởng tới toàn bộ hồ sơ sau đó.
Câu hỏi thường gặp
Bảo hiểm xe nào là bắt buộc ở Mỹ?
Bảo hiểm trách nhiệm dân sự, trả cho thiệt hại về người và tài sản bạn gây ra cho người khác. Mỗi bang quy định mức tối thiểu riêng.
Vì sao du học sinh bị tính phí bảo hiểm cao?
Vì nhiều yếu tố cùng lúc: tuổi trẻ, không có lịch sử lái ở Mỹ, không có lịch sử tín dụng, và bằng lái mới cấp. Lịch sử lái ở Việt Nam thường không được tính.
Cách giảm phí bảo hiểm hiệu quả nhất là gì?
So báo giá của ít nhất năm công ty. Chênh lệch giữa các công ty cho cùng một hồ sơ có thể rất lớn, và việc này chỉ tốn một buổi.
Xe rất cũ có cần bảo hiểm va chạm không?
Có thể cân nhắc bỏ, vì phí hằng năm có thể không tương xứng với mức bồi thường tối đa cho một chiếc xe chỉ đáng vài nghìn. Nhưng vẫn phải giữ bảo hiểm trách nhiệm dân sự.
Có nên khai số dặm đi ít hơn thực tế để giảm phí không?
Không. Khi có tai nạn, công ty bảo hiểm điều tra và có quyền từ chối bồi thường nếu phát hiện khai không đúng.