An toàn cá nhân ở Mỹ: những thói quen nên hình thành từ tuần đầu

Gia đình ở Việt Nam thường lo lắng về an toàn ở Mỹ, phần lớn dựa trên tin tức. Thực tế cân bằng hơn: phần lớn khuôn viên đại học là nơi an toàn, nhưng mức an toàn chênh nhau rất xa giữa các khu vực, đôi khi chỉ cách nhau vài con phố.

Vài thói quen đơn giản giải quyết phần lớn rủi ro.

Dịch vụ an ninh của trường

Đây là phần ít sinh viên quốc tế biết tới đầy đủ:

• Lực lượng an ninh riêng của trường, hoạt động suốt ngày đêm. Lưu số của họ trong danh bạ ngay tuần đầu; số này thường khác số cấp cứu chung.
• Dịch vụ xe đưa về buổi tối, miễn phí, đưa sinh viên từ thư viện hoặc phòng thí nghiệm về ký túc xá hoặc nhà gần đó. Rất nhiều trường có và rất ít sinh viên quốc tế dùng.
• Dịch vụ đi cùng. Một nhân viên đi bộ cùng bạn nếu bạn thấy không an toàn.
• Cột báo động khẩn cấp đặt rải rác trong khuôn viên, thường có đèn xanh. Bấm là an ninh biết vị trí.
• Ứng dụng an toàn của trường có nút báo động và tính năng cho người thân theo dõi lộ trình của bạn.
• Báo cáo an ninh hằng năm mà mọi trường phải công bố, thống kê các vụ việc trong khuôn viên. Đây là nguồn khách quan để đánh giá, thay vì dựa vào cảm tính.

Đi lại

• Ban đêm thì dùng xe. Đừng đi bộ quãng dài về khuya ở khu không quen để tiết kiệm tiền xe.
• Đi đường quen và đường có đèn.
• Báo cho ai đó biết bạn đi đâu khi đi xa hoặc đi khuya.
• Với xe công nghệ: kiểm biển số và tên tài xế trước khi lên, ngồi ghế sau, chia sẻ chuyến đi với bạn qua ứng dụng.
• Không đeo tai nghe cả hai bên khi đi bộ buổi tối.
• Tìm hiểu khu vực trước khi chuyển tới. Nhiều thành phố công bố bản đồ thống kê vụ việc theo khu. Hỏi hội sinh viên Việt Nam ở trường cũng cho thông tin thực tế.

Ở nhà

• Khoá cửa, kể cả khi ở nhà. Thói quen ở Việt Nam hay để cửa hờ; ở Mỹ thì không nên.
• Không mở cửa cho người lạ. Nhân viên dịch vụ thật đều có hẹn trước và có thẻ.
• Kiểm thiết bị báo khói trong nhà thuê. Chủ nhà có nghĩa vụ lắp, bạn có quyền yêu cầu.
• Biết lối thoát hiểm của toà nhà.
• Bảo hiểm cho đồ đạc trong nhà thuê rất rẻ và bao cả trộm cắp lẫn hoả hoạn. Nhiều người không biết loại này tồn tại.

Lừa đảo nhắm vào du học sinh

Đây là rủi ro phổ biến hơn nhiều so với rủi ro thân thể, và người nước ngoài là mục tiêu ưa thích.

Kịch bản hay gặp:

• Giả danh cơ quan di trú hoặc cơ quan thuế, nói hồ sơ của bạn có vấn đề, doạ trục xuất, yêu cầu trả tiền ngay.
• Giả danh cảnh sát gọi điện báo bạn có lệnh bắt.
• Bắt cóc ảo: gọi cho gia đình ở Việt Nam nói bạn bị bắt cóc, trong khi bạn được yêu cầu tắt điện thoại.
• Lừa đảo thuê nhà đã nói ở bài riêng.
• Lừa việc làm: đề nghị việc trả cao, yêu cầu bạn nhận tiền rồi chuyển đi hộ. Đây thường là rửa tiền.
• Lừa tình cảm qua ứng dụng hẹn hò, dẫn tới yêu cầu chuyển tiền hoặc đầu tư.

Ba nguyên tắc nhận diện:

• Cơ quan nhà nước Mỹ không gọi điện doạ và không yêu cầu trả bằng thẻ quà tặng hay tiền mã hoá.
• Ai giục bạn quyết ngay và bảo bạn đừng nói với ai thì đó là lừa đảo.
• Cúp máy rồi tự gọi lại số chính thức tra được trên trang của cơ quan đó.

Và một việc phòng ngừa rất hiệu quả: thống nhất trước với gia đình ở Việt Nam một cách xác minh, chẳng hạn một câu hỏi mà chỉ hai bên biết đáp án. Điều này vô hiệu hoá hoàn toàn kịch bản bắt cóc ảo.

Rượu và tiệc tùng

• Tuổi hợp pháp để uống rượu ở Mỹ là hai mươi mốt, cao hơn nhiều nước. Vi phạm bị xử lý thật và có thể ảnh hưởng tới hồ sơ.
• Không nhận đồ uống từ người lạ và không để ly của mình không có người trông.
• Đi cùng nhóm, về cùng nhóm.
• Không bao giờ lái xe sau khi uống. Hậu quả với người nước ngoài nặng hơn nhiều so với người bản xứ.

Khi gặp sự cố

• Nguy hiểm tức thời: gọi số cấp cứu chung.
• Trong khuôn viên trường: gọi an ninh trường, thường phản ứng nhanh hơn.
• Bị mất cắp: báo cảnh sát để có biên bản, cần cho bảo hiểm và cho việc xin lại giấy tờ.
• Mất hộ chiếu: báo cảnh sát, rồi liên hệ cơ quan đại diện của Việt Nam, và báo văn phòng sinh viên quốc tế.
• Luôn báo cho văn phòng sinh viên quốc tế khi có sự cố đáng kể. Họ không chỉ giúp về giấy tờ mà còn biết các nguồn hỗ trợ khác trong trường.

Một cách nhìn cân bằng

Phần lớn du học sinh học bốn năm ở Mỹ mà không gặp sự cố an ninh nào. Rủi ro lớn nhất trên thực tế không phải là tội phạm bạo lực mà là tai nạn giao thông và lừa đảo tài chính.

Vì vậy nếu chỉ nhớ hai điều: đừng lái xe khi mệt hoặc khi đã uống, và đừng bao giờ chuyển tiền cho ai gọi điện doạ bạn.

Câu hỏi thường gặp